Savol
Ramazon kunida qasddan iftor qilgan kishi haqida hukm nima?
Javob
Ramazon kunida qasddan iftor qilgan kishi katta gunohga yo‘l qo‘yadi va uning harakati uchun kuchli ogohlantirishga duchor bo‘ladi, chunki Rasululloh sollallohu alayhi va sallam aytganlar: "Men uxlayotganda ikki kishi keldi va meni qo‘limdan tutib, qiyin bir tog‘ga olib bordi. Ular menga: "Chiq, tog‘ning o‘rtasiga yetgach, men kuchli ovoz eshitdim. Men: "Bu ovoz nima?" dedim. Ular: "Bu do‘zax ahlining qichqirig‘i", dedilar. Keyin meni olib borishdi, men bir guruhni ko‘rdim, ularning oyoqlari bog‘langan, og‘zidan qon oqayotgan edi. Men: "Bu kimlar?" dedim. Ular: "Bu iftor qilganlar" dedilar. Bu, quyosh botishidan oldin iftor qilganlar haqida. Qanday qilib ro‘za tutmagan kishi bo‘lishi mumkin? Unga qazo va kafforat kerak, bu tartibda: bir qulni ozod qilish, agar bunga qodir bo‘lmasa, ikki oy ro‘za tutish, agar bunga qodir bo‘lmasa, oltmish miskin ovqatlantirish. U Allohga tavba qilishi va qolgan kunni ro‘za tutayotganlarga o‘xshab o‘tkazishi kerak. Salama ibn al-Akva‘ roziyallohu anhudan rivoyat qilingan: "Nabiy sollallohu alayhi va sallam, Aslamdan bir kishiga odamlarni ogohlantirishni buyurdilar: "Agar kimdir ovqatlangan bo‘lsa, qolgan kunini ro‘za tutsin, agar ovqatlanmagan bo‘lsa, ro‘za tutsin, chunki bugun Ashura kuni". Bu, Ramazon farz qilinishidan oldin ro‘za tutish majburiy edi. Ramazon vaqti sharafli vaqt bo‘lgani uchun, bu vaqtni imkon qadar ulug‘lash kerak. Agar ro‘za tutish bilan ulug‘lay olmasa, ro‘za tutayotganlarga o‘xshab ulug‘lash kerak; bu, o‘z huquqini imkon qadar qoplash va o‘zini ayblanishdan saqlash uchun.